ปี 2569 อีสานตอนล่าง พบป่วย โรคไข้ดิน แล้ว 570 ราย เสียชีวิต 45 ราย เผยกลุ่มอาชีพเสี่ยงสุด

เมื่อวันที่ 22 ตุลาคม 2569 นพ.สายลักษณ์ พิมพ์เกาะ ผู้อำนวยการสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 9 นครราชสีมา ได้เปิดเผยข้อมูลอัปเดตสถานการณ์การแพร่ระบาดของ ‘โรคไข้ดิน’ หรือโรคเมลิออยโดสิส (Melioidosis) ในพื้นที่เขตสุขภาพที่ 9 ซึ่งครอบคลุม 4 จังหวัดอีสานตอนล่าง ได้แก่ นครราชสีมา ชัยภูมิ บุรีรัมย์ และสุรินทร์ โดยตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม ถึง 22 ตุลาคม 2569 พบผู้ป่วยรวมทั้งสิ้น 570 ราย และมีรายงานผู้เสียชีวิตแล้วจำนวน 45 ราย

จากการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงระบาดวิทยา พบว่าจังหวัดที่มีผู้ป่วยสูงสุดคือ จังหวัดบุรีรัมย์ ป่วย 245 ราย เสียชีวิต 12 ราย รองลงมาคือ จังหวัดสุรินทร์ ป่วย 139 ราย เสียชีวิต 11 ราย, จังหวัดนครราชสีมา ป่วย 136 ราย เสียชีวิต 17 ราย และ จังหวัดชัยภูมิ ป่วย 50 ราย เสียชีวิต 5 ราย โดยกลุ่มอายุที่พบการติดเชื้อมากที่สุดคือ กลุ่มผู้สูงอายุ 65 ปีขึ้นไป รองลงมาคือกลุ่มอายุ 55–64 ปี และ 45–54 ปี ตามลำดับ

นพ.สายลักษณ์ ระบุว่า โรคไข้ดินเกิดจากเชื้อแบคทีเรียที่อาศัยอยู่ในดินและน้ำตามธรรมชาติ ซึ่งมีความทนทานสูง มักระบาดหนักในช่วงฤดูฝนและช่วงที่มีน้ำท่วมขัง เชื้อสามารถเข้าสู่ร่างกายได้ทั้งมนุษย์และสัตว์ ผ่าน 3 ทางหลัก ได้แก่ การสัมผัสทางบาดแผลหรือผิวหนังที่เปิดถู, การสูดดมละอองฝุ่นดินที่มีเชื้อ ปะปน และการดื่มน้ำหรือรับประทานอาหารที่ปนเปื้อนเชื้อ หากได้รับเชื้อแล้วอาจก่อให้เกิดอาการรุนแรงและเป็นอันตรายถึงชีวิตได้

กรมควบคุมโรค จึงขอเตือนประชาชน โดยเฉพาะกลุ่มเกษตรกรที่ต้องลุยน้ำ ตรวจแปลงเกษตร เก็บเกี่ยวผลผลิต หรือประชาชนที่ต้องทำความสะอาดบ้านเรือนหลังน้ำลด ให้ระมัดระวังตนเอง ดังนี้

- หลีกเลี่ยงการสัมผัสดินและน้ำโดยตรง: ควรสวมอุปกรณ์ป้องกัน เช่น รองเท้าบูทยาง ถุงมือยาง และกางเกงขายาว ทุกครั้งที่จำเป็นต้องสัมผัสน้ำหรือโคลน

- ดูแลสุขอนามัยและบาดแผล: หากมีบาดแผลควรรีบทำความสะอาด ปิดแผลด้วยพลาสเตอร์กันน้ำ และหลีกเลี่ยงการสัมผัสดินหรือน้ำจนกว่าแผลจะหายสนิท ห้ามนำดินหรือสมุนไพรมาพอกแผลโดยเด็ดขาด

- อาบน้ำทำความสะอาดร่างกายทันที: หลังเสร็จภารกิจที่ต้องสัมผัสดินหรือน้ำ ให้ใช้น้ำสะอาดและฟอกสบู่ล้างร่างกายทันที

- บริโภคน้ำและอาหารที่สะอาด: น้ำจากแหล่งน้ำธรรมชาติ เช่น น้ำฝน หรือน้ำบาดาล ควรนำมาต้มให้เดือดก่อนดื่ม และรับประทานอาหารที่ปรุงสุกใหม่

นอกจากนี้ กลุ่มเสี่ยงสูง เช่น ผู้ป่วยโรคเบาหวาน โรคไตเรื้อรัง ผู้ที่มีภูมิคุ้มกันต่ำ ผู้ที่ดื่มแอลกอฮอล์หนัก และผู้สูบบุหรี่ ควรเพิ่มความระมัดระวังเป็นพิเศษ หากมีอาการผิดปกติ เช่น มีไข้สูงต่อเนื่องเกิน 2 วัน หลังสัมผัสดินหรือน้ำ มีอาการไอ หายใจหอบเหนื่อย หรือพบฝีหนองตามผิวหนัง ควรรีบไปพบแพทย์ทันที พร้อมแจ้งประวัติการสัมผัสดินและน้ำให้แพทย์ทราบ ไม่ควรซื้อยามากินเอง เพื่อลดความเสี่ยงภาวะแทรกซ้อนรุนแรง ทั้งนี้ สามารถสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ สายด่วนกรมควบคุมโรค โทร. 1422