ทะเบียนบ้านเป็นเอกสารสำคัญที่ใช้ยืนยันข้อมูลของบ้านและผู้อยู่อาศัย ไม่ว่าจะเป็นเลขที่บ้านหรือรายชื่อบุคคลในครัวเรือน โดยการอยู่อาศัยในบ้านหนึ่งหลังนั้นก็ต้องเป็นไปตามข้อกำหนดด้านพื้นที่ใช้สอยขั้นต่ำที่กฎหมายกำหนดไว้สำหรับแต่ละคน แล้วเคยสงสัยกันไหมว่า “ทะเบียนบ้าน” จริง ๆ แล้วมีกี่ประเภท และแต่ละแบบมีสีอะไรบ้าง เราได้รวบรวมคำตอบมาให้แล้ว

ทะเบียนบ้านมี 2 ประเภท ทะเบียนบ้านสีน้ำเงิน กับ ทะเบียนบ้านสีเหลืองต่างกันอย่างไร

ทะเบียนบ้านต่างชาติ (ท.ร.13 สีเหลือง)

เป็นเอกสารสำหรับบุคคลต่างชาติที่ได้รับอนุญาตให้พำนักอยู่ในประเทศไทยอย่างถูกต้องตามกฎหมาย โดยแบ่งออกเป็น 2 ประเภทหลักคือ

ผู้พำนักชั่วคราว: เช่น ผู้ถือวีซ่านักเรียน วีซ่าทำงาน หรือวีซ่าอื่นๆ ที่ไม่ใช่วีซ่านักท่องเที่ยว

ผู้ได้รับการผ่อนผัน: เช่น คู่สมรสของคนไทย หรือผู้ที่ได้รับอนุญาตให้พำนักในประเทศไทยเป็นกรณีพิเศษ

หากคุณต้องการเพิ่มชื่อคู่สมรสชาวต่างชาติเข้าในทะเบียนบ้าน คุณหรือบิดามารดาที่เป็นเจ้าบ้าน สามารถยื่นคำร้องขอเพิ่มชื่อบุคคลในทะเบียนบ้าน (ท.ร.13) ได้ที่สำนักงานทะเบียนตามภูมิลำเนา โดยเตรียมเอกสารดังนี้

สำเนาทะเบียนบ้าน ของเจ้าบ้าน

บัตรประชาชน ของเจ้าบ้าน

หนังสือเดินทาง ของคู่สมรสชาวต่างชาติ

ทะเบียนสมรส

ใบอนุญาตทำงาน หรือ เอกสารอนุญาตให้พำนัก ในประเทศไทยของคู่สมรสชาวต่างชาติ

หมายเหตุ: ขั้นตอนและเอกสารที่ต้องใช้ อาจมีการเปลี่ยนแปลงตามประกาศของทางราชการ ควรตรวจสอบข้อมูลล่าสุดจากสำนักงานทะเบียนในพื้นที่ของคุณ

สำหรับบุคคลต่างชาติที่เป็นเจ้าของห้องชุดในคอนโดมิเนียมหรืออพาร์ตเมนต์ สามารถขอมีทะเบียนบ้านได้ โดยขอทะเบียนบ้านประเภท ท.ร.13 (สีเหลือง) ซึ่งเป็นทะเบียนบ้านสำหรับบุคคลต่างชาติที่พำนักอยู่ในประเทศไทยตามกฎหมาย

สำหรับเอกสารที่ต้องใช้ เมื่อต้องการทำทะเบียนบ้านเล่มเหลือง (ท.ร.13) ได้แก่

1.สำเนา Passport

2.หนังสือแจ้งที่พักอาศัยสำหรับชาวต่างชาติ ที่ออกให้โดย ตม.

3.ทะเบียนสมรส

4.สูติบัตร

5.รูปถ่าย 2 นิ้ว 5 รูป ใช้ 2 รูปที่ด่าน ตม. อีก 3 รูปที่สำนักงานเขต

6.สำเนาทะเบียนบ้านไทย ที่จะทำการแจ้งให้ชาวต่างชาติเข้ามาพักอาศัย

7.พยานบุคคล 2 คน พร้อมทั้งสำเนาทะเบียนบ้านและบัตรประชาชนของพยาน

ทะเบียนบ้านสีน้ำเงิน (ท.ร.14): เอกสารสำคัญสำหรับคนไทยทุกคน

ทะเบียนบ้านสีน้ำเงิน หรือ ท.ร.14 เป็นเอกสารที่ใช้แสดงฐานะบุคคลว่ามีสัญชาติไทยและมีภูมิลำเนาอยู่ที่ใด โดยมี "เจ้าบ้าน" เป็นหัวหน้าครัวเรือน มีหน้าที่ดูแลและรับผิดชอบในการแจ้งข้อมูลต่างๆ เกี่ยวกับบ้านหลังนั้นๆ ต่อเจ้าหน้าที่ทะเบียน

หน้าที่ของเจ้าบ้าน

เจ้าบ้านมีหน้าที่สำคัญคือการแจ้งเหตุการณ์ต่างๆ ที่เกิดขึ้นภายในบ้านให้เจ้าหน้าที่ทะเบียนทราบ เช่น

การเกิด การตาย การย้ายเข้า-ออก ของสมาชิกในครัวเรือน

การสร้างหรือรื้อถอนสิ่งปลูกสร้าง

การเปลี่ยนแปลงเลขที่บ้าน

ระยะเวลาในการแจ้ง

โดยทั่วไป เจ้าบ้านต้องแจ้งเหตุการณ์ต่างๆ ภายใน 15 วัน นับจากวันที่เกิดเหตุ ยกเว้นกรณีมีผู้เสียชีวิต ต้องแจ้งภายใน 24 ชั่วโมง หากไม่แจ้งถือว่ามีความผิดตามกฎหมาย

ความแตกต่างระหว่างทะเบียนบ้านของบ้านเดี่ยวและคอนโดมิเนียม

ประเภทของที่อยู่อาศัย: แม้ว่าจะเป็นทะเบียนบ้านเล่มเดียวกัน แต่รายละเอียดภายในจะระบุให้เห็นชัดเจนว่าเป็นบ้านเดี่ยวหรือคอนโดมิเนียม

การเป็นหลักทรัพย์ค้ำประกัน: ทะเบียนบ้านไม่สามารถนำไปใช้เป็นหลักทรัพย์ค้ำประกันได้ เอกสารที่ใช้เป็นหลักทรัพย์ค้ำประกันคือ โฉนดที่ดินหรือหนังสือกรรมสิทธิ์ห้องชุด

สิทธิประโยชน์จากการมีทะเบียนบ้าน

ยืนยันตัวตน: ใช้เป็นหลักฐานยืนยันตัวตนในการทำธุรกรรมต่างๆ

ใช้ในการขอรับบริการสาธารณะ: เช่น การขอทำบัตรประชาชน ใบขับขี่

สิทธิในการเลือกตั้ง: เป็นหลักฐานยืนยันสิทธิในการเลือกตั้ง