เศร้า เผยสาเหตุ เจ้าปู่ดำเงา หมีควายอายุยืนที่สุดในไทย ก่อนสิ้นใจ

วันที่ 14 ตุลาคม 2569 เพจสวนสัตว์พาต้า เผยข่าวเศร้าการจากไปของ ปู่ดำเงา หมีควายสูงวัยที่อยู่ภายใต้การดูแลของสวนสัตว์มาอย่างยาวนานกว่า 40 ปี และเป็นหนึ่งในหมีควายที่มีอายุยืนมากที่สุดในประเทศไทย สร้างความอาลัยให้แก่ทีมงานที่ดูแลและผูกพันกับหมีควายตัวนี้มาเป็นเวลานาน

สวนสัตว์พาต้าเปิดให้บริการอย่างเป็นทางการเมื่อปี 2527 โดยในช่วงแรกมีการนำเข้าสัตว์แปลกหลากหลายชนิดจากหลายสายพันธุ์ หนึ่งในนั้นคือหมีควายจำนวน 1 คู่ ซึ่งเป็นสัตว์ขนาดใหญ่ที่มีความอันตรายมากชนิดหนึ่งในผืนป่าของเอเชีย และได้รับความสนใจจากผู้เข้าชมมาโดยตลอด

ในอดีต สวนสัตว์มีพื้นที่เลี้ยงหมีโดยเฉพาะรวม 3 สายพันธุ์ ได้แก่ หมีโพล่าแบร์หรือหมีขั้วโลก หมีหมาหรือหมีคน และหมีควายซึ่งเป็นคู่ของปู่ดำเงาและย่าดำด้าน ทั้งสองตัวใช้ชีวิตอยู่เคียงข้างกันมาเป็นเวลานาน จนหมีสายพันธุ์อื่นทยอยจากไปตามอายุขัย

ต่อมาเมื่อประมาณ 10 ปีก่อน เนื่องจากหมีควายทั้งคู่เข้าสู่วัยชรา จึงถูกย้ายไปดูแลยังสถานที่พักสัตว์ในจังหวัดนนทบุรี โดยในช่วงเวลานั้นมีหลายเหตุการณ์ที่ทำให้ทีมงานกังวลว่า หมีทั้งสองอาจกำลังเข้าสู่ช่วงท้ายของชีวิต อย่างไรก็ตาม ภายหลังพวกมันกลับแสดงให้เห็นถึงสภาพจิตใจที่เข้มแข็ง พร้อมมีสภาพร่างกายที่ดีขึ้น จนทำให้ทีมงานกลับมาหารือถึงแนวทางการดูแลอีกครั้ง

กระทั่งวันที่ 8 เมษายน 2568 ผู้บริหารมีคำสั่งให้ย้ายหมีควายสูงวัยทั้งสองตัวกลับมายังสวนสัตว์พาต้า พร้อมจัดพื้นที่ดูแลอย่างใกล้ชิดและติดป้ายชื่อว่า บ้านพักหมีชรา เพื่อให้เหมาะสมกับสภาพร่างกายของหมีทั้งคู่ รวมถึงให้ความรู้แก่ผู้เข้าชมเกี่ยวกับสถิติอายุขัยของพวกมัน

สวนสัตว์ระบุว่า ปู่ดำเงาและย่าดำด้านเป็นหมีควาย 2 ตัวที่มีอายุยืนมากที่สุดในประเทศไทย เมื่อพิจารณาจากระยะเวลาที่ใช้ชีวิตภายใต้การดูแลของสวนสัตว์พาต้ามานานกว่า 40 ปี ทั้งคู่ยังได้รับชื่อเรียกเล่น ๆ สำหรับใช้ภายในทีมงานว่า ดำเงา และ ดำด้าน

ตลอดระยะเวลากว่า 1 ปีหลังจากกลับมายังสวนสัตว์พาต้า ทีมงานพบว่าปู่ดำเงาและย่าดำด้านมีสุขภาพร่างกายที่ดีขึ้นตามลำดับ แม้จะมีอายุเกินกว่าช่วงชีวิตโดยทั่วไปของหมีควาย ซึ่งตามข้อมูลที่สวนสัตว์ระบุ หมีควายมักมีอายุประมาณ 20–25 ปีในธรรมชาติ

อย่างไรก็ตาม เมื่อช่วงเช้าวันที่ 10 ตุลาคม 2569 ปู่ดำเงาเริ่มมีอาการไม่สามารถลุกขึ้นยืนได้ตามปกติ แม้ยังคงกินอาหารอยู่ โดยทีมงานคาดว่าอาจเกี่ยวข้องกับบาดแผลบริเวณหลังเท้าที่เกิดการอักเสบ ซึ่งอยู่ระหว่างการรักษา

ต่อมาในช่วงเช้าวันที่ 12 ตุลาคม 2569 อาการของปู่ดำเงาทรุดลงอย่างเห็นได้ชัด ทั้งอาการอ่อนแรง ปฏิเสธอาหาร และหายใจหอบเหนื่อย ก่อนจะสิ้นใจในช่วงสายของวันเดียวกัน

การจากไปของปู่ดำเงาสร้างความอาลัยให้แก่ทีมงานสวนสัตว์พาต้า พร้อมทิ้งเรื่องราวและตำนานของหมีควายคู่หนึ่งที่มีอายุยืนยาวเป็นอย่างมากไว้ในความทรงจำ แม้ปู่ดำเงาจะจากไปแล้ว แต่การมีชีวิตยืนยาวเกินกว่าช่วงอายุขัยทั่วไปของสายพันธุ์ ถือเป็นความภาคภูมิใจของทีมงาน

นอกจากนี้ ประสบการณ์จากการดูแลปู่ดำเงาตลอดหลายสิบปีที่ผ่านมา ยังเป็นองค์ความรู้อันมีค่าสำหรับการดูแลสุขภาพสัตว์ให้มีอายุยืนยาวขึ้น และสามารถนำไปใช้ประโยชน์กับสัตว์ตัวอื่น ๆ ที่อยู่ภายใต้การดูแลของสวนสัตว์ต่อไป

สวนสัตว์พาต้าทิ้งท้ายข้อความอำลาปู่ดำเงา โดยระบุว่า ลาก่อน เจ้าปู่ดำเงา เจ้าคือหนึ่งในความทรงจำที่สำคัญและเป็นสัญลักษณ์แห่งความยืนยาวของสวนสัตว์ลอยฟ้าแห่งนี้ตลอดไป พร้อมข้อความภาษาอังกฤษว่า Goodbye The Longest-Living Asiatic Black Bear in Thailand