วันที่ 28 มกราคม 2569 นายธีระชัย ภูวนาถนรานุบาล อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง ได้โพสต์ข้อความผ่านเฟซบุ๊ก Thirachai Phuvanatnaranubala - ธีระชัย ภูวนาถนรานุบาล โดยระบุว่า ChatGPT สรุปรัฐธรรมนูญ 2560 แบบอ่านง่าย ๆ สไตล์ชาวบ้าน 1 หน้า A4 รัฐธรรมนูญ 2560 ฉบับชาวบ้านต้องรู้ (อ่านง่าย ไม่ใช่ภาษากฎหมาย) รัฐธรรมนูญฉบับนี้ เขียนมาเพื่อ คุมอำนาจคนมีตำแหน่ง มากกว่า คุมประชาชน ถ้าเป็นคนธรรมดา ใช้ชีวิตสุจริต แทบไม่โดนอะไรเลย แต่ถ้าเป็นนักการเมือง จะโดนกรอบล้อมรอบทุกด้าน

1. นายกฯ อยู่ยาวไม่ได้ (มาตรา 158) เป็นนายกรัฐมนตรี รวมแล้วเกิน 8 ปีไม่ได้ จะอยู่ติดกัน หรือเว้นวรรคก็ นับรวมหมด ครบ 8 ปี เท่ากับ ต้องพ้นตำแหน่ง เขียนไว้ชัดเพื่อกัน ผูกขาดอำนาจ

2. จะเป็นรัฐมนตรี ต้องใสสะอาดจริง (มาตรา 160) ไม่ใช่แค่ไม่ติดคุก แต่ต้อง ซื่อสัตย์สุจริต เป็นที่ประจักษ์ ไม่เคยทำผิดจริยธรรมร้ายแรง ไม่เคยโกง ไม่เคยเลี่ยงกฎหมาย ไม่เคยมีคดีหนัก ๆ ติดตัว อดีตโดนขุดได้ ถ้าขุดแล้วเข้าข่ายผิด เท่ากับ หมดสิทธิ

3. ขาดคุณสมบัติ เท่ากับ หลุดทันที (มาตรา 170) ถ้าวันไหน ศาลวินิจฉัยว่าไม่ซื่อสัตย์ หรือผิดจริยธรรมร้ายแรง หรือคุณสมบัติขาดตามมาตรา 160 ไม่ต้องรอครบวาระ หลุดจากตำแหน่งทันที

4. ห้ามใช้อำนาจตามใจ (มาตรา 184-185) นักการเมืองห้าม สั่งข้าราชการเพื่อประโยชน์ตัวเอง แทรกแซงงานราชการ เอื้อบริษัท ญาติ พวกพ้อง ใช้ตำแหน่งหาผลประโยชน์ ฝ่าฝืน เท่ากับ ผิดร้ายแรง มีโทษทางการเมือง

5. ผิดจริยธรรมก็โดน แม้ไม่โกง (มาตรา 234) ไม่ต้องมีเงินหายก็ผิดได้ ถ้า ใช้อำนาจเอื้อประโยชน์ตัวเอง ประพฤติตัวไม่เหมาะสมร้ายแรง ทำลายความน่าเชื่อถือของตำแหน่ง โดนถอดถอน + ตัดสิทธิทางการเมืองได้

6. ป.ป.ช. เอาผิดได้จริง (มาตรา 235) ถ้า ป.ป.ช. ชี้ว่า ร่ำรวยผิดปกติ ทุจริต ทำผิดจริยธรรมร้ายแรง เรื่องไปถึงศาล โทษถึงขั้น พ้นตำแหน่ง ตัดสิทธิ และติดคุก

สรุปแบบชาวบ้าน รัฐธรรมนูญ 2560 ไม่ได้น่ากลัวสำหรับประชาชน แต่น่ากลัวมากสำหรับคนที่ อยากอยู่ในอำนาจนาน ๆ ไม่ใส ไม่เคลียร์ ชอบใช้อำนาจตามใจ เอื้อพวกพ้อง คิดว่าตัวเองใหญ่กว่ากฎหมาย เพราะรัฐธรรมนูญฉบับนี้เขียนไว้ชัดมากว่า อำนาจต้องมาพร้อมความซื่อสัตย์ ถ้าไม่ซื่อสัตย์ อำนาจไม่มีที่ยืน

ผมเพิ่มเติมว่า รธน.60 มีคำปรารภถึงเหตุที่นำไปสู่การยกร่างใหม่ที่ต้องจดจำ คือ สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมหาวชิราลงกรณ บดินทรเทพยวรางกูร ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ประกาศว่า นายกรัฐมนตรีได้นำความกราบบังคมทูลว่า นับแต่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาประชาธิปก พระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมพระราชทานรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรสยาม พุทธศักราช 2475 เป็นต้นมา การปกครองของประเทศไทยได้ดำรงเจตนารมณ์ยึดมั่นในในระบอบประชาธิบไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุขต่อเนื่องมาโดยตลอด แม้ได้มีการยกเลิก แก้ไขเพิ่มเติม และประกาศใช้รัฐธรรมนูญเพื่อจัดระเบียบการปกครองให้เหมาะสมหลายครั้ง แต่การปกครองก็มิได้มีเสถียรภาพหรือราบรื่นเรียบร้อยเพราะยังคงประสบปัญหาและข้อขัดแย้งต่าง ๆ บางครั้งเป็นวิกฤติทางรัฐธรรมนูญที่หาทางออกไม่ได้

เหตุส่วนหนึ่งเกิดจากการที่มีผู้ไม่นำพาหรือไม่นับถือยำเกรงกฎเกณฑ์การปกครองบ้านเมือง ทุจริตฉ้อฉลหรือบิดเบือนอำนาจ หรือขาดความตระหนักสำนึกรับผิดชอบต่อประเทศชาติและประชาชนจนทำให้การบังคับใช้กฎหมายไม่เป็นผล ซึ่งจำต้องป้องกันและแก้ไขด้วยการปฏิรูปการศึกษาและการบังคับใช้กฎหมาย และเสริมสร้างความเข้มแข็งของระบบคุณธรรมและจริยธรรม แต่เหตุอีกส่วนหนึ่งเกิดจากฎเกณฑ์การเมืองการปกครองที่ยังไม่เหมาะสมแก่สภาวการณ์บ้านเมืองและกาลสมัย ให้ความสำคัญแก่รูปแบบ และวิธีการยิ่งกว่าหลักการพื้นฐานในระบอบประชาธิปไตยหรือไม่อาจนำกฎเกณฑ์ที่มีอยู่มาใช้แก่พฤติกรรมของบุคคลและสถานการณ์ในยามวิกฤติที่มีรูปแบบและวิธีการแตกต่างไปจากเดิมให้ได้ผล

เรียบเรียง สยามนิวส์