สืบเนื่องจากรัฐบาลให้ความสำคัญสูงสุดกับความปลอดภัยทางถนน โดยเฉพาะในช่วงเทศกาลต่างๆ ที่มีการเดินทางสูง โดยมีเป้าหมายลดอัตราผู้เสียชีวิตให้เหลือเพียง 12 คนต่อแสนประชากรภายในปี 2570 ผ่านแนวทางหลักคือการบูรณาการมาตรการเชิงรุก ทั้งด้านกฎหมาย การลดปัจจัยเสี่ยงจากสภาพถนนและยานพาหนะ รวมถึงการรณรงค์สร้างวินัยจราจร

ทั้งนี้ ตามสั่งการของ ผบ.ตร. เรื่องการบังคับใช้กฎหมายจราจร ได้แบ่งระยะเวลาการดำเนินการออกเป็น 3 ระยะ คือ

1. ระยะสั้น (เร่งด่วน) มุ่งเน้นการประชาสัมพันธ์ให้ความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับกฎหมายจราจร การเสริมสร้างวินัยจราจร และให้ดำเนินการในห้วงระยะเวลาพอสมควร

2. ระยะกลาง ให้บังคับใช้กฎหมายอย่างเข้มงวดใน 10 ข้อหาหลัก และข้อหาที่สร้างความเดือดร้อนให้กับประชาชน

3. ระยะยาว (วางระบบ) การนำเทคโนโลยีมาสนับสนุนการปฏิบัติงานจราจร

สำนักงานตำรวจแห่งชาติได้ดำเนินการในระยะที่ 1 (ระยะเร่งด่วน) โดยออกมาตรการ ตักเตือนก่อนปรับ ในห้วงวันที่ 27 มกราคม ถึง 31 มีนาคม 2569 ปรากฏว่า มีสถิติการว่ากล่าวตักเตือนก่อนออกใบสั่งทุกข้อหาที่เจ้าพนักงานจราจรมีอำนาจปรับ ผ่านระบบ PTM ตั้งแต่เดือนมกราคมที่ผ่านมา จำนวนกว่า 1.9 แสนครั้ง

โดยข้อหาที่มีการว่ากล่าวตักเตือนมากที่สุด 5 อันดับแรก แบ่งเป็น ไม่สวมหมวกนิรภัย ไม่มีใบอนุญาตขับขี่ ไม่คาดเข็มขัดนิรภัย, ขับรถเร็วเกินกว่ากฎหมายกำหนด และอื่นๆ เช่น ไม่ติดแผ่นป้ายทะเบียน ใช้รถไม่ตรงตามประเภทที่จดทะเบียน บรรทุกสิ่งของโดยไม่มีสิ่งปกคลุม

หลังจากนั้นจะเข้าสู่ระยะที่ 2 มีการบังคับใช้กฎหมายจราจรอย่างเต็มรูปแบบ ตั้งแต่วันที่ 1 เมษายน 2569 เป็นต้นไป เพื่อสร้างสังคมการขับขี่ที่ปลอดภัยร่วมกัน

ดีเดย์ 1 เม.ย.นี้ ตำรวจจราจรจะเริ่มบังคับใช้กฎหมายอย่างเคร่งครัดใน 10 ข้อหาหลัก ที่เป็นสาเหตุที่มาของการเกิดอุบัติเหตุบนท้องถนน

1. ขับรถเร็วเกินกำหนด : ปรับสูงสุดไม่เกิน 4,000 บาท (เดิม 1,000)

2. ฝ่าฝืนสัญญาณไฟจราจร : ปรับสูงสุดไม่เกิน 4,000 บาท (เดิม 1,000)

3. ไม่หยุดรถให้คนข้ามทางม้าลาย : ปรับสูงสุดไม่เกิน 4,000 บาท

4. ใช้โทรศัพท์ขณะขับขี่ (โดยไม่มีอุปกรณ์เสริม) : ปรับสูงสุดไม่เกิน 4,000 บาท

5. ขับรถย้อนศร : ปรับสูงสุดไม่เกิน 2,000 บาท (เดิม 500)

6. ไม่สวมหมวกนิรภัย (ทั้งคนขับและคนซ้อน) : ปรับสูงสุดไม่เกิน 2,000 บาท

7. ไม่คาดเข็มขัดนิรภัย (ทั้งคนขับและผู้โดยสาร) : ปรับสูงสุดไม่เกิน 2,000 บาท

8. ไม่พกใบอนุญาตขับขี่ : ปรับไม่เกิน 1,000 บาท (อาจมีโทษจำคุกไม่เกิน 1 เดือน)

9. ขับขี่ขณะเมาสุรา : ปรับ 5,000 - 20,000 บาท และจำคุกไม่เกิน 1 ปี

10. ขับรถโดยไม่คำนึงถึงความปลอดภัย : ปรับ 5,000 - 20,000 บาท และจำคุกไม่เกิน 1 ปี